De aantonende wijs of indicatief (mode indicatiu) wordt gebruikt voor het beschrijven van reële gebeurtenissen. In het Catalaans kent de aantonende wijs de volgende enkelvoudige tijden: present, imperfet, passat (simple i perifràstic) en futur. Ook zijn er de volgende samengestelde tijden: perfet, passat anterior (simple i perifràstic) en futur compost. Dit artikel geeft een overzicht van alle tijden in de indicatief in het Catalaans.

Eenvoudige tijden

Tegenwoordige tijd Present

De tegenwoordige tijd (in het Catalaans: present) drukt een actie of toestand uit die plaatsvindt op het moment van spreken. Bijvoorbeeld:

Ana canta una canço.
Ana zing een lied.

De tegenwoordige tijd wordt ook gebruikt om gewoonten, universele waarheden en feiten te beschrijven. Bijvoorbeeld:

Cada dia em menjo un entrepà.
Elke dag eet ik een broodje (sandwich).
Sempre hi ha molta gent al centre de Barcelona.
Er zijn altijd veel mensen in het centrum van Barcelona.
La Terra gira al voltant del Sol.
De Aarde draait om de Zon.

Imperfectieve verleden tijd Imperfet

De imperfectieve verleden tijd (in het Catalaans: imperfet) drukt een actie uit het verleden uit, waarvan niet duidelijk is of deze al is afgelopen. De imperfet wordt ook gebruikt om gewoonten uit het verleden uit te drukken. Een aantal voorbeelden:

A Figueres plovia molt.
In Figueres regende het veel.
Àlex llegia molts còmics quan era petit.
Alex las veel strips toen hij klein was.

Eenvoudige verleden tijd Passat simple

De eenvoudige verleden tijd (in het Catalaans: passat simple) beschrijft acties in het verleden die in z'n geheel zijn afgerond. Bijvoorbeeld:

Ahir aní a la ciutat.
Gisteren ging ik naar de stad.
L'altre dia estudiàrem la gramàtica catalana.
Onlangs bestudeerden we de Catalaanse grammatica.

Perifrastische verleden tijd Passat perifràstic

De perifrastische verleden tijd (in het Catalaans: passat perifràstic) is identiek aan de eenvoudige variant, maar informeler in gebruik. Het wordt gevormd door het werkwoord anar (gaan) in de tegenwoordige tijd van de aantonende wijs en de infinitief van het vervoegde werkwoord. Bijvoorbeeld:

Ahir vaig anar a la ciutat.
Gisteren ging ik naar de stad.
L'altre dia vam estudiar la gramàtica catalana.
Onlangs bestudeerden we de Catalaanse grammatica.

Toekomende tijd Futur

De toekomende tijd (in het Catalaans: futur) beschrijft acties die nog plaats zullen vinden in de toekomst. Bijvoorbeeld:

La setmana que ve preparé una paella.
Volgende week zal ik een paëlla maken.

Samengestelde tijden

De samengestelde tijden worden gevormd door het hulpwerkwoord haver (hebben) en het voltooid deelwoord van het werkwoord in kwestie.

Voltooid tegenwoordige tijd Perfet

De voltooid tegenwoordige tijd (In catalan: perfet) drukt een actie uit die zojuist heeft plaatsgevonden. Het wordt gevormd door het hulpwerkwoord haver in de tegenwoordige tijd en het voltooid deelwoord van het vervoegde werkwoord. Bijvoorbeeld:

Aquest matí m'he despertat de bon humor.
Vanochtend ben ik wakker geworden met een goed humeur.

Voltooid perfectieve verleden tijd Passat anterior

De voltooid perfectieve verleden tijd (in het Catalaans: passat anterior) wordt tegenwoordig weinig meer gebruikt. Deze tijd kan gebruikt worden voor het uitrukken van een actie die is afgerond vóór een andere actie beschreven in een andere verleden tijd. De passat anterior is er in een eenvoudige en een perifrastische variant. De eenvoudige variant wordt gevormd met het hulpwerkwoord in passat simple:

Quan haguí acabat els meus deures, sortí amb els meus amics.
Toen ik mijn huiswerk had afgemaakt, ging ik uit met mijn vrienden.

De perifrastische variant wordt gevormd met het hulpwerkwoord in passat perifrastic:

Quan vaig haver acabat els meus deures, vaig sortir amb els meus amics.

Voltooid verleden tijd Plusquamperfet

De voltooid verleden tijd (in het Catalaans: plusquamperfet) duidt een actie aan die plaats vond vóór een andere actie in het verleden. Deze tijd wordt meer gebruikt dan de passat anterior. Deze tijd wordt gevormd met het hulpwerkwoord in de imperfet.

Quan vaig arribar a casa, Carles havia sortit per a l'institut.
Toen ik thuiskwam, was Carles naar school vertrokken.

Voltooid toekomende tijd Futur perfet

De voltooid toekomende tijd (in het Catalaans: futur perfet) drukt een actie in de toekomst uit die voltooid zal zijn op het moment waar naar verwezen wordt. Bijvoorbeeld:

Demà ja t'hauràs recuperat.